Kategori: Makaleler

Hami Irkı Kimlerdir? Geleceğe Dönük Bir Bakış Son yıllarda, insanlık olarak çeşitli ırklar, kültürel gruplar ve topluluklar arasında daha fazla etkileşimde bulunuyoruz. Teknolojinin hızla ilerlediği ve küreselleşmenin etkilerinin her alanda kendini gösterdiği bir dünyada, daha önce yalnızca tarih kitaplarında yer alan bazı kavramlar yeniden gün yüzüne çıkıyor. Hami ırkı da bu kavramlardan biri. Ancak, bu terim her ne kadar tarihsel bir arka plana sahip olsa da, gelecekteki etkileri hakkında düşünmek, anlamak ve tartışmak oldukça önemli. Peki, Hami ırkı kimlerdir? Gelecek perspektifinden bakıldığında bu topluluklar nasıl bir rol oynayacak? İşte, bu soruları araştırırken kendime de sorular sormadan edemedim: “Ya gelecekte bu…

Halikarnas Balıkçısı Kimdir? Bir İzmirli’nin Gözünden Bazen hayatın içinden çıkılmaz karmaşası içinde kaybolup gitmek istiyorsunuz, değil mi? Özellikle de sabah kahvenizden bir yudum alıp, akşam olmak üzere olan bir günün yüküyle baş başa kaldığınızda. Bu durum biraz beni Halikarnas Balıkçısı’na benzetiyor aslında. Kimdir Halikarnas Balıkçısı diye soracak olursanız, size hemen şöyle cevap vereyim: O, denizle dost, kitapla kuzen, edebiyatla ise eski bir sevgili olan bir adam. Ama aslında o, biraz da ben. Yani, “Halikarnas Balıkçısı kimdir?” sorusunun cevabı çok basit: Hayatın kıyısında ama derinlerde bir yerde sıkışıp kalmış, sürekli bir şeyler arayan bir yazar, bir balıkçı, bir filozof… Bir İzmirli…

Jet Motoru Kaç Bin Devir? – Kültürler Arası Bir Yolculuk Sabah yürüyüşüm sırasında, kulaklığımda hafif bir tını varken aklıma geldi: “Jet motoru kaç bin devir yapar acaba?” Soru teknik gibi görünse de, benim merakım farklı bir boyutta: bu soruyu sadece mühendislik açısından değil, insan kültürlerinin ritüelleri, sembolleri ve kimlik oluşumuyla nasıl ilişkilendirebileceğimizi keşfetmek istedim. Çünkü her toplum, teknolojiyi kendi kültürel merceğinden değerlendirir; hız, güç ve mekanik devirler bile bir anlam kazanır. Bu yazıda, Jet motoru kaç bin devir? kültürel görelilik perspektifiyle bakacak, farklı toplumların teknolojiyi algılama biçimlerini, ekonomik sistemlerle bağlantılarını ve bireylerin kimlik oluşumundaki etkilerini tartışacağız. Jet Motoru ve İnsan…

Eylül Ayında KYK Bursu Yatıyor Mu? Hayatımda Bir Dönüm Noktası: Bir Genç Yetişkinin Hissiyatı Kayseri’de, sabahları sıcağın içinde kahvemi yudumlarken, hep o sabahları hatırlıyorum. Birazdan okula gideceğim, işlerin nasıl olacağını bilmiyorum, ama aklımda bir şey var: KYK bursum yatacak mı? Hayır, bu yazıyı yazarken ağlamaklı değilim. Ama gerçekten içimde beliren o karanlık düşünceler var. Eylül ayının son günlerine yaklaşırken, telefonumun ekranına her bakışımda, “Bursum yatmış mı?” diye içimden geçiriyorum. Bazen bu düşünceler bir türlü gitmiyor. Eylül’de KYK bursunun yatıp yatmadığını merak etmek, her yıl neredeyse aynı şey… Bir Eylül Sabahı: Burs Beklentisi Eylül’ün o sonlarına yaklaştığımızda, Kayseri’nin sabahları hâlâ serin…

Geçmişten Günümüze Beton ve Yaşam Alanları: 100 m² Bir Evin Tarihsel Perspektifi Geçmişi anlamak, sadece eski taşların veya belgelerin ötesine geçer; bugünü yorumlamamıza, yaşam alanlarımızın şekillenmesinde rol oynayan toplumsal dinamikleri kavramamıza yardımcı olur. 100 m² eve ne kadar beton gider sorusu, basit bir yapı hesabı gibi görünse de, tarih boyunca yaşam alanlarının ve inşaat tekniklerinin toplumsal dönüşümlerle nasıl iç içe geçtiğini anlamak için bir mercek görevi görebilir. Antik Dönemde Yapı Malzemeleri ve Toplumsal Düzen Antik Roma’da beton (opus caementicium) kullanımı, mühendislikte devrim niteliğindeydi. Vitruvius’un “De Architectura” adlı eserinde belirttiği gibi, Roma mühendisleri doğal taş ve kireçle karışık volkanik külü bir…

Aks’ın Görevi Nedir? Farklı Bakış Açılarıyla Bir Değerlendirme Aks kelimesi, kelime anlamı olarak, bir şeyin yönünü, durumunu veya işleyiş biçimini tanımlar. Ancak bu basit tanım, kelimenin derinlikli bir şekilde anlaşılmasını engelleyebilir. Bir mühendis olarak, bu soruya analitik bir gözle yaklaşmak elbette kolay ama “insan” yönü devreye girdiğinde işler değişiyor. Aks’ın görevi nedir? Bu soruyu farklı açılardan, farklı bakış açılarıyla inceleyelim. İçimdeki Mühendis: Aks ve Teknik Yaklaşım İçimdeki mühendis diyor ki: “Aks, bir mekanizma veya sistemdeki temel hareketi yönlendiren unsurdur. Teknik anlamda, aks bir makine parçasıdır, üzerinde döner ya da hareket eder. Bu, bir tür dönüş hareketi sağlar. Bir arabanın tekerleği…

10 km Hızında Rüzgar: Bazen Sadece Bir Hız Gibi Değildir Hayat, bazen çok yavaş akar, bazen de hiç beklemediğiniz anda tüm hızını alır ve size yapacak çok şey bırakmaz. Kayseri’de, 25 yaşımda, bir yandan işin yoğunluğundan, bir yandan da içimdeki duygusal karmaşadan kaçmaya çalışırken, bu son zamanlarda en çok düşündüğüm şeylerden biri 10 km hızındaki bir rüzgar oldu. Evet, belki sıradan bir soru gibi görünebilir ama işin içine duygularımı kattığımda, her şey çok daha derin hale geliyor. Rüzgarın İçindeki Boşluk Sabah erken saatlerde, günün ilk ışıkları henüz Kayseri’nin taş sokaklarında dans ederken, evimin balkonunda duruyordum. O an bir şeylerin doğru…

Giriş: Luksmetreye Yaklaşımım Toplumun içindeki günlük yaşamı gözlemlediğinizde, kimi zaman farkında olmadan ölçmeye çalıştığımız bir şey olduğunu fark edersiniz: ışık, görsellik, algı ve değerler arasında ince bir denge. İşte bu noktada karşımıza çıkan bir araç var: luksmetre. Teknik olarak bir cihaz ve bir ölçüm aracı olan luksmetre, ışık şiddetini ölçer; ancak sosyolojik mercekle baktığımızda çok daha fazlasını anlatır. Ben bu yazıya, mesleğim ya da uzmanlık alanımdan bağımsız, toplumsal yapıların bireylerle kurduğu etkileşimi anlamaya çalışan bir gözlemci olarak başlamak istiyorum. Siz de okurken kendi çevrenizde gözlemlediğiniz durumları hatırlayın: ışığın ölçümü ve kullanımı, sadece fiziksel bir değer değil, aynı zamanda toplumsal normları,…

İlk Yerli Helikopterin Adı Nedir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Bakış İlk yerli helikopterimizin adı “Gökbey”. Bu ad, Türk savunma sanayii için bir dönüm noktası, bir gurur kaynağı olarak anılıyor. Ancak bu helikopterin varlığı, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet açısından da bir dizi soruyu gündeme getiriyor. Gökbey gibi projeler, teknoloji ve mühendislik alanında ciddi bir ilerlemeyi simgeliyor olsa da, bunların toplumsal hayatta ve günlük yaşamda nasıl yankı bulduğuna dair daha derinlemesine bir bakış, toplumsal eşitsizliklere dair önemli ipuçları sunuyor. İstanbul’un yoğun trafiği, sokaklarında koşturan insanlar, iş yerlerindeki hiyerarşiler ve toplu taşımada karşılaştığım bir dizi sahne, aslında…

Çadırın İngilizcesi Ne? İtiraf Ediyorum, Bunu Ciddiye Almadım! Bazen, hayatın küçük detayları bizlere öyle bir eğlence kaynağı oluyor ki, bir soru sorarken bile komik bir senaryo yaratabiliriz. İşte, size bir örnek: Çadırın İngilizcesi ne? Gerçekten, kim böyle bir soruyu sormaz ki? Belki de bazen bir kelimeyi öğrenmek, günlük rutinimizi o kadar değiştirebilir ki… Eh, belki de ben biraz fazla düşünüyorum. Ama gelin, İzmir’de 25 yaşında, sürekli espri yapan ama her şeyi fazla düşünen biri olarak bu kelimeyi çözme yolculuğumu birlikte keşfedin. Günlük Hayattan Çadır Sohbeti Biliyorsunuz, bazen dostlar arasında sohbet ederken mantıklı bir konu arayışına girersiniz ama sonunda sadece “çadır”…